फलटणमध्ये स्मार्ट मीटर बसविण्याची प्रक्रिया सुरू; नागरिकांमध्ये उत्सुकता आणि
फलटण | प्रतिनिधी : महावितरण (MSEDCL) कडून फलटण शहर आणि तालुक्यातील हजारो वीज ग्राहकांना स्मार्ट मीटर बसविण्याबाबत मोबाईल संदेश पाठविण्यात आल्याने नागरिकांमध्ये उत्सुकता आणि संभ्रमाचे वातावरण निर्माण झाले आहे. “पुढील ४८ तासांत विद्यमान वीज मीटर बदलून स्मार्ट मीटर बसविण्यात येईल” असा संदेश अनेक ग्राहकांना प्राप्त झाल्याने याबाबत चर्चा सुरू झाली आहे.
भारत सरकारच्या १७ ऑगस्ट २०२१ च्या राजपत्र अधिसूचनेनुसार देशभरात पारंपरिक वीज मीटरच्या जागी स्मार्ट मीटर बसविण्याची मोहीम राबविण्यात येत आहे. त्याच मोहिमेअंतर्गत फलटण परिसरातील वीज ग्राहकांना पूर्वसूचना देण्यात येत असल्याचे महावितरणकडून सांगण्यात आले आहे.
महावितरणच्या माहितीनुसार, स्मार्ट मीटरमुळे वीज वापराची नोंद स्वयंचलितपणे आणि अधिक अचूकपणे होते. त्यामुळे मानवी हस्तक्षेपाशिवाय अचूक बिलिंग शक्य होते. तसेच ग्राहकांना मोबाईल ॲपच्या माध्यमातून दैनंदिन वीज वापर, अंदाजित बिल आणि इतर माहिती तत्काळ पाहता येणार आहे. यामुळे मीटर रीडिंगसाठी कर्मचाऱ्यांवर अवलंबून राहण्याची गरज कमी होणार आहे.
याशिवाय सौरऊर्जा वापरणाऱ्या ग्राहकांसाठीही स्मार्ट मीटर उपयुक्त ठरणार असल्याचे सांगितले जात आहे. मात्र, काही राज्यांमध्ये स्मार्ट मीटर बसविल्यानंतर वीज बिले वाढल्याच्या तक्रारी समोर आल्यामुळे अनेक ग्राहकांच्या मनात शंका निर्माण झाल्या आहेत.
तज्ज्ञांच्या मते, स्मार्ट मीटरमुळे वीज वापर अधिक अचूकपणे नोंदविला जातो. त्यामुळे पूर्वी दुर्लक्षित राहणारा वापरही बिलामध्ये दिसू शकतो. परिणामी बिल वाढल्याचा भास निर्माण होण्याची शक्यता असते. मात्र, याचा अर्थ वीजदर वाढले आहेत असे नाही.
स्मार्ट मीटरच्या समर्थनार्थ आणि विरोधात सोशल मीडियावर विविध प्रतिक्रिया उमटत असताना, मीटर बसविण्यापूर्वी महावितरणाने व्यापक जनजागृती मोहीम राबवून नागरिकांच्या शंकांचे निरसन करावे, अशी मागणी काही नागरिकांकडून करण्यात येत आहे.
दरम्यान, महावितरणाने मीटर बदलण्याची संपूर्ण प्रक्रिया मोफत असल्याचे स्पष्ट केले आहे. मीटर बसविण्यासाठी येणाऱ्या कर्मचाऱ्यांची अधिकृत ओळख तपासूनच त्यांना सहकार्य करावे, असे आवाहनही करण्यात आले आहे.
ऊर्जा क्षेत्रातील जाणकारांच्या मते, स्मार्ट मीटर ही भविष्यातील डिजिटल वीज व्यवस्थापनाच्या दिशेने टाकलेली महत्त्वाची पायरी आहे. मात्र त्याबाबत पुरेशी माहिती नसल्याने अनेक गैरसमज निर्माण होत आहेत. त्यामुळे स्मार्ट मीटरचे फायदे, मर्यादा आणि वापराची पद्धत याविषयी नागरिकांमध्ये जागरूकता निर्माण करणे गरजेचे आहे.
फलटणमध्ये स्मार्ट मीटर बसविण्याच्या प्रक्रियेला सुरुवात झाली असली तरी नागरिकांच्या मनातील एक महत्त्वाचा प्रश्न कायम आहे— स्मार्ट मीटरमुळे वीज व्यवस्थापन अधिक पारदर्शक आणि कार्यक्षम होणार का, की वीज बिलांबाबत नव्या चर्चांना सुरुवात होणार? याचे उत्तर येत्या काळात प्रत्यक्ष अनुभवातून स्पष्ट होणार आहे.
