कराड, पुढारी वृत्तसेवा : राष्ट्रवादी पक्षात अजित पवार यांनी बंड केल्यानंतर मोठा राजकीय भूकंप झाला आहे. याचे पडसाद महाराष्ट्रभर उमटू लागले आहेत. फोडाफोडीचे राजकारण सुरू झाले आहे. राष्ट्रवादीत उभी फूट पडली आहे. मात्र या परिस्थितीत कराड व पाटण तालुक्यातील राष्ट्रवादीचे कार्यकर्ते शरद पवार यांच्या पाठीशी ठाम राहिल्याचे दिसून येत आहे. खा. श्रीनिवास पाटील, आ. बाळासाहेब पाटील यांनी शरद पवार यांच्या कराड दौर्‍यात शक्तिप्रदर्शन घडवले तर पाटणचे माजी मंत्री विक्रमसिंह पाटणकर व युवा नेते सत्यजितसिंह पाटणकर शरद पवार यांच्या भेटीला आले. या दोन्ही तालुक्यातील नेत्यांनी ‘साहेब आम्ही तुमच्या सोबतच आहे‘ हे दाखवून दिले आहे.

रविवारी राज्यात नाट्यमय घडामोडी घडल्या. अजित पवार यांच्या नेतृत्वाखाली शरद पवार यांचे काही ज्येष्ठ सहकारी वेगळी वाट चोखाळल शिंदे -फडणवीस सरकारमध्ये सामिल झाले. दुपारी शपथविधीही पार पडला. अजित पवार उपमुख्यमंत्री झाले. त्यामुळे राज्यात मोठा राजकीय भूकंप झाला. राष्ट्रवादीत उभी फूट पडली. आमच्या सोबत चाळीस आमदार आहेत, असा दावा अजित पवार यांनी केला. त्यामुळे शरद पवार यांच्यासोबत कोण, अशी चर्चा सुरू झाली. दरम्यान, बुधवारी मुंबईत राष्ट्रवादीच्या दोन्ही गटाकडून शक्तीप्रदर्शन झाले. अजित पवार यांचा आक्रमक पवित्रा, पक्षावर ताबा मिळविण्याचा प्रयत्न यातून कोणत्याही टोकाला जाऊन संघर्ष करण्याची त्यांची तयारी असल्याचे स्पष्ट झाले. तर शरद पवार यांनी सामूहिक शक्तीतून नवीन नेतृत्वाची पिढी तयार करूया अशी भावनिक साद कार्यकर्त्यांना घातली.

शरद पवार यांच्या संघर्षाच्या काळात कराड व पाटण हे दोन्ही तालुके शरद पवार यांच्या पाठीशी ठाम राहिले आहेत. अजित पवार यांच्या बंडानंतर दुसर्‍याच दिवशी सोमवारी शरद पवार कराड दौर्‍यावर आले. यावेळी कराड, पाटण तालुक्यासह जिल्ह्याच्या विविध विभागातून शरद पवार यांच्यावर प्रेम करणारे पदाधिकारी, कार्यकर्ते हजारोच्या संख्येने शरद पवार यांना पाठिंबा देण्यासाठी कराडमध्ये दाखल झाले होते. कराड उत्तर व दक्षिण विभानसभा मतदार संघातील राष्ट्रवादीचे पदाधिकारी, कार्यकर्ते मोठ्या संख्येने सहभागी झाले होते. याचे श्रेय अर्थात खा.श्रीनिवास पाटील,आ.बाळासाहेब पाटील यांना जाते. ‘आम्ही साहेबांसोबत’ असे शेकडो फलक कराड शहरात झळकले. खा. श्रीनिवास पाटील, आ.बाळासाहेब पाटील यांनी उघड भूमिका घेत थोरल्या साहेबांप्रति आपली निष्ठा दाखवून दिली.

दरम्यान, हेच चित्र पाटण तालुक्याच्या बाबतीत पहायला मिळाले. माजी मंत्री विक्रमसिंह पाटणकर, युवा नेते सत्यजितसिंह पाटणकर यांच्यासह पाटण तालुक्यातील राष्ट्रवादीचे पदाधिकारी, कार्यकर्ते मोठ्या संख्येने शरद पवार यांच्या समर्थनार्थ कराडला आले होते. 1999 मध्ये ज्यावेळी शरद पवार यांनी काँग्रेसमधून बाहेर पडून राष्ट्रवादी पक्षाची स्थापना केली, त्यादिवशी विक्रमसिंह पाटणकर शरद पवार यांच्यासोबत राष्ट्रवादीत दाखल झाले होते. आज राष्ट्रवादीच्या पडत्या काळातही पाटणकर पिता, पुत्रांनी संपूर्ण पाटण तालुका राष्ट्रवादी शरद पवार यांच्या पाठीशी ठामपणे उभा केली आहे. सातारा जिल्ह्यात कराड, पाटण तालुक्याने पहिल्यांदा शरद पवार यांच्या पाठिंब्याची भूमिका घेतली आहे.

कटू अनुभव असतानाही..

आ.बाळासाहेब पाटील यांना राष्ट्रवादीने तिकीट नाकारले होते. पण तरीही अपक्ष निवडून आल्यानंतर आ. बाळासाहेब पाटील शरद पवार यांच्यासोबत राहिले होते. आज शरद पवार आणि अजित पवार असे दोन गट राष्ट्रवादीत पडले आहेत. पण आ. पाटील यांनी थोरल्या साहेबांवर असणारी आपली निष्ठा कायम ठेवली आहे. असाच कटू अनुभव पाटणकर यांच्या गाठीशी आहे. 2009 मध्ये निवडून आल्यानंतर विक्रमसिंह पाटणकर यांना अनुभवी व ज्येष्ठ नेते म्हणून मंत्रीपद मिळणे अपेक्षित होते. यादीत नावही होते. पण, ऐनवेळी त्यांचे नाव वगळण्यात आले. तरीही या दोन्ही नेत्यांनी आज अखेर शरद पवारांची साथ सोडलेली नाही.

लोणंद, शशिकांत जाधव : राज्याप्रमाणे खंडाळा तालुक्यातील राष्ट्रवादीमध्येही दोन गट निर्माण झाले आहेत. खा. शरद पवार की ना. अजित पवार या दोन्ही नेत्यांच्या संघर्षात तालुक्यातील आ. रामराजे व आ. मकरंद पाटील यांचे गट एकमेकांसमोर उभे ठाकले आहेत. रामराजेंनी उघड उघड अजितदादांना पाठिंबा दिला तर मकरंदआबांनी शरद पवार यांच्यासोबत जाण्याची भूमिका घेतली आहे. त्यामुळे दोन डगरींवर हात ठेवून राजकारण करणार्‍या कार्यकर्त्यांची मात्र गोची झाली आहे.

खंडाळा तालुक्यात आतापर्यंत सुप्त अवस्थेत असलेली आ. रामराजे गट व आ. मकरंदआबा गट यांच्या कार्यकर्त्यांत असलेली दरी यानिमित्ताने समोर आली आहे. या दोन्ही गटांत फूट पडली असल्याचे चित्र आहे. या घडामोडीनंतर रामराजे यांच्याबरोबर कोण व आ. मकरंद पाटील यांच्याबरोबर कोण? याचे चित्र लवकरच स्पष्ट होईल. एक संघ असणारी राष्ट्रवादी आगामी काळात दोन नेत्यांमध्ये दुभंगल्याचे चित्र खंडाळा तालुक्यातील राजकीय वर्तुळात पहावयास मिळणार आहे. आतापर्यंत एकत्रित असलेले दोन्ही गट एकमेकांपुढे उभे ठाकणार आहेत. त्यामुळे तालुक्यात एकहाती राष्ट्रवादीची असलेल्या सत्तेला सुरुंग लागण्यास वेळ लागणार नाही, अशीही चर्चा सुरु झाली आहे.

दोन्ही नेत्यांच्या वेगवेगळ्या निर्णयामुळे खंडाळा तालुक्यातील राष्ट्रवादी काँग्रेसमध्येही उभी फूट पडली आहे. खंडाळा तालुक्याच्या राजकारणामध्ये आतापर्यंत आ. रामराजे ना. निंबाळकर व आ. मकरंद पाटील यांना मानणार्‍या कार्यकर्त्यांची मोठी फळी होती. या दोन्ही गटाचे कार्यकर्ते राष्ट्रवादी म्हणून एकत्रित काम करत होते. त्यामुळे तालुक्यात राष्ट्रवादीची सर्वच पातळीवर ताकद वाढत जाऊन विविध संस्थांवर सत्ता काबीज करण्यात आल्या होत्या.

यापूर्वीच्या काळात वाई, खंडाळा व फलटण, खंडाळा अशा दोन विधानसभा मतदारसंघात विभागले गेलेल्या खंडाळा तालुक्यात रामराजे व मकरंद पाटील यांची कार्यकर्त्यांची फळी निर्माण झाली होती. विधानसभेच्या फेररचनेनंतर संपूर्ण खंडाळा तालुका वाई तालुक्याला जोडला गेला. त्यामुळे फलटणपासून खंडाळा तालुका थोडासा दूर गेला. परंतु, आ. रामराजे यांचे तालुक्यातील कार्यकर्त्यांशी जिव्हाळ्याचे संबंध आजही कायम आहेत. गावागावातील कार्यकर्त्यांना रामराजेंनी त्यांची कामे करून ताकत दिली आहे. त्यामुळे त्यांना मानणारा वर्ग मोठा आहे.

दुसर्‍या बाजूला आ. मकरंद पाटील यांनी खंडाळा तालुक्यातील राजकारणावरील आपली पकड घट्ट बनवत गावागावांत कार्यकर्ते निर्माण करून कार्यकर्त्यांची नवी फळी निर्माण केली. या दोन्ही नेत्यांच्या गटांमध्ये अंतर्गत धुसफुसी आतापर्यंत सुरू होत्या. परंतु त्या सुप्त अवस्थेत होत्या. या दोन्हीही गटांना राष्ट्रवादी म्हणून रामराजे व मकरंद पाटील यांनी एकत्रित राहण्याचा सल्ला देत आले होते.

कार्यकर्त्यांमधील जाहीर वाच्यता फारशी होत नव्हती. एवढेच काय परंतु एका नेत्यांकडे गेलेले दुसर्‍या नेत्याला गेलेले खपत नसत. आता तर एकमेकांसमोर आल्याने वर्चस्व-वादाची लढाई चुरशीच होणार आहे.

गावच्या राजकारणामध्ये दोन्ही गटांमध्ये कुरघोड्या

दोन्ही गटातील कार्यकर्ते कायम एकमेकांवर गावातील, तालुक्यातील राजकारणात कुरघोडी करण्याचा प्रयत्न करून आपले वर्चस्व निर्माण करण्याचा प्रयत्न करत होते. याचा प्रत्यय नुकत्याच झालेल्या लोणंद बाजार समिती निवडणुकीमध्ये आला. आ. रामराजे गटाला उमेदवारीत डावलल्यानंतर त्याचे परिणाम मतदानाच्या आकड्यांमध्ये दिसून आले. आता दोन्ही गट आमने सामने आल्याने तालुक्यातील राजकीय वर्चस्वाची लढाई चुरशीची पहायला मिळणार आहे.