फलटण, १५ सप्टेंबर २०२४ – गणेशोत्सवाच्या काळात होणाऱ्या मिरवणुकांमध्ये ध्वनीप्रदूषणामुळे ऐतिहासिक आणि पुरातन वास्तूंना होणाऱ्या संभाव्य धोक्याचा विचार करून फलटण प्रांताधिकारी सचिन ढोले यांनी ध्वनीप्रदूषणावर नियंत्रण आणण्यासाठी कडक प्रतिबंधात्मक आदेश जारी केले आहेत. हे आदेश भारतीय पुरातत्व सर्वेक्षण विभागाने दिलेल्या सूचनेनंतर लागू करण्यात आले आहेत, ज्यामध्ये श्री जब्रेश्वर मंदिरालगतच्या परिसरात मिरवणुकीत होणाऱ्या आवाजाच्या प्रचंड प्रमाणामुळे मंदिराच्या संरचनेला हानी होऊ शकते, असे नमूद करण्यात आले आहे.
प्रांताधिकारी ढोले यांनी आदेशात स्पष्टपणे नमूद केले आहे की, १५ सप्टेंबर ते १८ सप्टेंबर २०२४ या कालावधीत गजानन चौकातील मोदी बिल्डिंगपासून श्रीराम मंदिर प्रवेशद्वारापर्यंतच्या रस्त्यावर कोणत्याही प्रकारची साऊंड सिस्टिम वाजवण्यास मनाई आहे. या आदेशामुळे श्री जब्रेश्वर मंदिराच्या संरचनेला आणि पुरातन शिल्पांना ध्वनी प्रदूषणामुळे होणारी हानी टाळण्याचा प्रयत्न करण्यात येणार आहे.
भारतीय पुरातत्व विभागाने मिरवणूक मार्गात लाउडस्पीकरचा सर्रास वापर होऊन प्रचंड ध्वनीप्रदूषण होत असल्याबाबत चिंता व्यक्त केली होती. या प्रदूषणामुळे मंदिराच्या इमारतीला हादरे बसून ती कमकुवत होण्याची शक्यता असल्याचे नमूद केले होते. यानंतर प्रांताधिकारी ढोले यांनी त्वरित पावले उचलत गणेश विसर्जन मिरवणुकीच्या मार्गात कोणत्याही प्रकारची साऊंड सिस्टिम वापरण्यास बंदी घालण्याचा निर्णय घेतला आहे.
प्रतिबंधात्मक आदेशाचे प्रमुख मुद्दे:
- लाउडस्पीकर आणि ध्वनी यंत्रणांवर पूर्ण बंदी: मिरवणुकीदरम्यान गजानन चौकातील मोदी बिल्डिंगपासून श्रीराम मंदिर प्रवेशद्वारापर्यंतच्या रस्त्यावर कोणतीही साऊंड सिस्टिम किंवा लाउडस्पीकर वाजवण्यास सक्त मनाई आहे.
- पारंपारिक वाद्यांच्या वापरावर मर्यादा: मिरवणुकीत पारंपारिक वाद्यांचा वापर करण्यास परवानगी असेल, मात्र त्यांचा आवाज अत्यंत कमी ठेवण्याचे निर्देश दिले आहेत.
- मंदिर परिसरातील मिरवणूक मार्ग बदलण्याचा विचार: जर मिरवणुकीमध्ये लाउडस्पीकरचा वापर अनिवार्य असेल, तर मिरवणुकीचा मार्ग बदलण्यात यावा किंवा मंदिराच्या परिसरातून जाताना साऊंड सिस्टिम पूर्णपणे बंद ठेवाव्या.
- शिस्तबद्ध गणेशोत्सव: या आदेशामुळे गणेशोत्सवाचे साजरेकरण शांतपणे आणि मंदिराच्या वास्तूचे रक्षण करत पारंपारिक पद्धतीने करण्यावर भर दिला गेला आहे.
प्रांताधिकारी ढोले यांनी दिलेल्या या आदेशांचे पालन होईल, अशी अपेक्षा व्यक्त करण्यात येत असून गणेशोत्सव मिरवणुकीत सहभागी होणाऱ्या मंडळांनी मंदिराच्या ऐतिहासिक वारशाचे संवर्धन लक्षात घेऊन कार्य करावे, असे आवाहन करण्यात आले आहे.
